ජීවිතයේදී අප බලාපොරොත්තු වන දේවල්වලට සම්පූර්ණයෙන්ම ප්‍රතිවිරුද්ධ දේවල් ඇතැම් විට සිදු වේ. අපි ඒවාට අකමැති වෙමින් දිගින් දිගටම කනස්සල්ලට පත් වෙමු. නමුත් ඒවා වැස්සට පෙර ඇති වන අකුණු ගැසීමක් වැනිය. මඳක් ඉවසීමෙන් සිටියහොත්, ඉන් අනතුරුව අල්ලාහ්ගේ ආශීර්වාද නමැති වැස්ස අපව ආදරයෙන් වැළඳගනු ඇත.
එසේම ජීවිතයේ අප බලාපොරොත්තු වන දේවල්වලට ප්‍රතිවිරුද්ධ දේවල් සිදු වූ විටද, අල්ලාහ්ගෙන් උපකාර පතමින් මඳක් ඉවසීමෙන් සිටියහොත්, අල්ලාහ්ගේ උපකාරයත් ඔහුගේ කරුණාවත් අපව ආදරයෙන් වැළඳගනු ඇත.
අල්ලාහ් ඔබට ලබා දෙනු ඇත. එවිට ඔබ එයින් තෘප්තිමත් වනු ඇත.
ඔබ තුළ ඉතා විශාල අරමුණක් සහ බලාපොරොත්තුවක් තිබෙනු ඇත. ඒ වෙනුවෙන් ඔබ දිවා රෑ නොබලා වෙහෙස මහන්සි වී වැඩ කරනු ඇත. ඔබේ රබ්ගෙන් ඒ සඳහා ඉල්ලා සිටිමින් ප්‍රාර්ථනාද කරනු ඇත. එහෙත් ඔබ බලාපොරොත්තු වන දේ ඉක්මනින් සිදු නොවනු ඇත.
එපමණක් නොව, ඔබ වෙත පැමිණෙන කුඩා කුඩා යහපත් අවස්ථා පවා ඔබේ අතින් ගිලිහී යන බව ඔබට හැඟෙනු ඇත.
එහෙත් ඔබ ඔබේ රබ්ගෙන් ඉල්ලා සිටීම නතර නොකරනු ඇත. ඔහු කෙරෙහි ඇති ඔබේ ස්ථිර විශ්වාසයේ අංශු මාත්‍රයක හෝ අඩුවක් ඇති කර නොගනු ඇත.
එවිට හදිසියේම, අල්ලාහ් ඔබව කුමන උසස් තැනක තබා අලංකාර ලෙස දැකීමට කැමැත්තෙන් සිටියේද, ඒ උසස් තත්ත්වය ඔහු ඔබට ලබා දෙනු ඇත.
ඔබෙන් ගිලිහී ගිය සියල්ලම මෙම උසස් තත්ත්වයට ළඟා වීම සඳහා වූ පියගැටපෙළ පමණක් බව එවිට ඔබට වැටහෙනු ඇත. ඔබ සිටිය යුත්තේ එම ස්ථානයේ නොව, මේ උසස් ස්ථානයේ බව ඔබ අවබෝධ කරගනු ඇත.
ජීවිතයේ සිදු වූ කුඩා කුඩා අහිමිවීම් පවා ඇති කළේ මගේ රබ්මය. ඒ සියල්ල සිදු වූයේ මගේ යහපත වෙනුවෙන්මය. ඒ දේවල් එදා සිදු වූවා නම්, අද මා මේ උසස් තත්ත්වයට ළඟා නොවනු ඇතැයි ඔබ සිතනු ඇත.
එවිට ඔබට නොලැබුණු දේවල් ගැන සිතමින් දුක් වීම ඔබේම අනවබෝධයක් බව වැටහෙනු ඇත.
එසේම, ඔබේ අඩුපාඩු හා අහිමිවීම් වසන් කරමින් ඔබට ගෞරවය ලබා දෙන අර්-රහ්මාන් (අසීමිත කරුණාවන්ත අල්ලාහ්) කෙතරම් කරුණාවන්තද, කෙතරම් ප්‍රඥාවන්තද යන්න ඔබට අවබෝධ වනු ඇත.
අවසානයේදී, ඔබට ලැබුණු දේවල් වෙනුවෙන් පමණක් නොව, ඔබට නොලැබුණු දේවල් වෙනුවෙන්ද ඔහුට කෘතඥතාව පළ කරනු ඇත.
අපට අහිමි වූ දෙයක් හෝ අපට අවශ්‍ය දෙයක් අල්ලාහ්ගෙන් ඉල්ලා අපි ප්‍රාර්ථනා කරමින් සිටිමු. අප ඉල්ලා සිටි දේ තවමත් නොලැබුණේය යන හැඟීම අපගේ හදවත තුළ යම් කනස්සල්ලක් ඇති කරමින් තිබෙනු ඇත.
නමුත් අපගේ ප්‍රාර්ථනාව හේතුවෙන්, අපට නොදැනීම අපට අත්‍යවශ්‍ය වූ කොතරම් දේවල් අල්ලාහ් අපට ලබා දී තිබෙනවාද! අප බලාපොරොත්තු නොවූ බොහෝ යහපත් දේවල් අප වෙත පැමිණ තිබෙනු ඇත. කෝටි ගණනක මුදල් වියදම් කළත් ලබාගත නොහැකි තරම් වූ ආශීර්වාද පවා අල්ලාහ් අපට නොදැනීම ලබා දී තිබෙනු ඇත. තවද, ඔහුගේ අභිමතය පරිදි තවත් බොහෝ දේ ලබා දීමට ඔහු සූදානමින් සිටිනු ඇත.
එසේ තිබියදීත්, අපගේ අවධානය යොමු වී ඇත්තේ අප ඉල්ලා සිටි ඒ එකම දෙය සිදු විය යුතුය යන්න කෙරෙහි පමණි. ඒ නිසා, “මේ දේ සිදු වුණේ නැහැ, ඒ දේ සිදු වුණේ නැහැ” යැයි සිතමින් අපි අපවම දුකට පත් කරගනිමු.
ඔබට අවශ්‍ය දේ අල්ලාහ්ගෙන් ඉල්ලා සිටින්න. ඔබට සැබවින්ම අවශ්‍ය වන්නේ කුමක්දැයි දන්නා ඔහු, එකින් එක ඔබට අවශ්‍ය දේවල් බහුලව ලබා දෙන මහා කරුණාවන්තයාය.
අල්ලාහ්ගේ ඒ ආදරය අවබෝධ කරගෙන ඔහුගෙන් ඉල්ලා සිටියහොත්, ඉල්ලා සිටීම තුළින්ම ඔබ සැනසීමක් අත්විඳිනු ඇත. ඔබ ඉල්ලා සිටි දේ නොලැබුණත්, ඔබේ හදවත සතුටින් පිරී සැනසීම අත්විඳිනු ඇත.
මන්ද, ඔහුගෙන් ඉල්ලා සිටින අයට ලබා දීම කිසිදා නතර නොකරන, සීමා රහිත ආදරයකින් පිරි අසීමිත කරුණාවන්තයා ඔහුය.
විශාල හානියකින් ඔබව ආරක්ෂා කිරීම සඳහා අල්ලාහ් සුළු දෙයක් මඟින් ඔබව පරීක්ෂාවට ලක් කරනු ඇත. එම අවස්ථාවේදී අප පරීක්ෂාවකට ලක්ව සිටින බව පමණක් දැනගෙන, ඇතැම් විට ඒ ගැන කනස්සල්ලට පත්වී දුක් වෙමු. නමුත් පසුව, අල්ලාහ් අප වෙනුවෙන් සඟවා තබා තිබූ ඉමහත් යහපත් දේවල් අපට නොදැනීම අත්විඳින්නට ලැබේ.
මූලික වශයෙන් ගත් කල, පරීක්ෂාව යනු දයාවක් හා ආශීර්වාදයක්ම වේ.
එය මිනිසාට තම අතීත වැරදි අවබෝධ කර දීම සඳහා පැමිණේ. එසේම, අල්ලාහ් සමඟ ඇති සමීපත්වය වැඩි කරමින්, ඔහුගේ ජීවිතයට අල්ලාහ්ගේ අතිමහත් උපකාරයන් ලබා දීම සඳහාද එය පැමිණේ.නැතහොත්, ඔහුගේ පාපයන් හා වැරදිවලට සමාව ලැබීමටත්, මතුලොවදී අතිමහත් ප්‍රතිඵල හා කුසල් ලබා ගැනීමටත් එය හේතුවක් වේ.
මේ සියල්ල නිවැරදිව අවබෝධ කරගත් විට, ඒ සෑම දෙයක්ම අල්ලාහ්ගෙන් ලැබුණු දයාවක් හා ආශීර්වාදයක් බවට පත්වේ.
යූසුෆ් (අලෙයිහිස් සලාම්) තුමා සිරගත කරනු ලැබූහ. එතුමා සමඟ තවත් තරුණයන් දෙදෙනෙක්ද සිරගතව සිටියහ.
සිතුවිලිවලින්, ගතිගුණවලින් සහ විශ්වාසයෙන් එම තරුණයන් දෙදෙනාටම වඩා යූසුෆ් (අලෙයිහිස් සලාම්) තුමා උසස් තත්ත්වයක සිටියහ.
එසේ තිබියදීත්, එම තරුණයන් දෙදෙනා යූසුෆ් (අලෙයිහිස් සලාම්) තුමාට පෙර එම කටුක සිරගෙයින් නිදහස් කරනු ලැබූහ.
ඔවුන් නිදහස් වූ පසුවත් තවත් වසර කිහිපයක් යූසුෆ් (අලෙයිහිස් සලාම්) තුමා සිරගෙය තුළම රැඳී සිටියහ.
නිදහස් වූ එක් තරුණයෙක් සේවකයෙකු බවට පත්විය. අනෙක් තරුණයා ඝාතනය කරනු ලැබීය.
නමුත් ප්‍රමාද වී නිදහස ලැබූ යූසුෆ් (අලෙයිහිස් සලාම්) තුමාට ඊජිප්තුවේ අමාත්‍ය ධුරය පිරිනමනු ලැබීය.
මෙයින් අප ගැඹුරින් අවබෝධ කරගත යුතු කරුණු කිහිපයක් තිබේ.
පිරිසිදු වූ හදවත් ඇති යහපත් මිනිසුන්ට අල්ලාහ්ගේ උපකාරය ලැබීම මඳක් ප්‍රමාද වුවද, එය ඔවුන් වෙත ළඟා වන්නේ අතිමහත් යහපතක් සමඟිනි.
අප ඉල්ලා සිටි දෙය වහාම නොලැබුණත්, අප ඉල්ලා සිටි දෙයට වඩා කෝටි ගුණයකින් යහපත පිරුණු දෙයක් සුදුසුම අවස්ථාවේදී අප වෙත ළඟා විය හැකිය.
අල්ලාහ්ගේ උපකාරය යනු වහාම ලැබෙන දේ පමණක් නොවේ. ප්‍රමාද වී ලැබෙන දේද ඔහුගේ උපකාරයමය.
මේ දෙකෙන් වැඩිම යහපත ඇත්තේ කුමක් තුළදැයි තීරණය කර, අපට සුදුසුම වේලාවේදී එය ලබා දීම අසීමිත කරුණාවන්ත අල්ලාහ් අපට පිරිනමන ආදරණීය තිළිණයකි.
යහපත් මිනිසුන්ගේ ජීවිතවල පරීක්ෂාවන් දිගින් දිගටම පැවතියද, අවසානයේදී අතිමහත් ජයග්‍රහණය ඔවුන්ව ආදරයෙන් වැළඳගනු ඇත.
විතයේදී අප බලාපොරොත්තු වන දේවලට සම්පූර්ණයෙන්ම ප්‍රතිවිරුද්ධ දේවල් සිදු වන අවස්ථා තිබේ. අපි ඒවාට අකමැති වෙමින් සිටිමු. නමුත් ඒවා වැස්සට පෙර ඇති වන අකුණු ගැසීමක් වැනිය. මඳක් ඉවසීමෙන් දරාගෙන සිටියහොත්, ඉන් අනතුරුව ආශීර්වාද නමැති වැස්ස අපව ආදරයෙන් වැළඳගනු ඇත.
එසේම, ජීවිතයේ අපගේ බලාපොරොත්තුවලට ප්‍රතිවිරුද්ධ දේවල් සිදු වන විටද, අල්ලාහ්ගෙන් උපකාර පතමින් මඳක් ඉවසීමෙන් සිටියහොත්, අල්ලාහ්ගේ උපකාරයත් ඔහුගේ කරුණාවත් අපව ආදරයෙන් වැළඳගනු ඇත.
අල්ලාහ් ඔබට ලබා දෙනු ඇත. එවිට ඔබ එයින් තෘප්තිමත් වනු ඇත.
ඔබ පිරිසිදු හදවතකින් යුක්තව සිටියදීත්, ඔබගෙන් ඈත් වී යන පුද්ගලයන් නිසා ඔබට පාඩුවක් හෝ දුකක් සිදු වූවා යැයි කිසිවිටෙකත් සිතන්න එපා!
ඔබ සමඟ සමීපව සිටීමට සුදුසු නොවන පුද්ගලයන් ඔබගෙන් ඈත් කර, අල්ලාහ් ඔබට කරුණාවක් හා ආශීර්වාදයක් ලබා දී ඇතැයි ඔබ එය වටහා ගත යුතුය.
සලාතය තුළින් ඔබේ හදවතට සැනසීම සොයාගන්න.
සලාතය තුළින් ලැබෙන මානසික සැනසීම මේ ලෝකයේ වෙනත් කිසිදු තැනකින් ඔබට ලබාගත නොහැක.
ජීවිතයේ සලාතය නිසි පරිදි පවත්වාගෙන යන්නේ නම්, ජීවිතයද නිසි පිළිවෙළට පවතිනු ඇත. සලාතය නිසි පරිදි ඉටු නොකරන්නේ නම්, දිනෙන් දින අලුත් අලුත් ගැටලු ඇති වෙමින් පවතිනු ඇත.
සලාතය තුළින් ලැබෙන මානසික සැනසීම කෝටි ගණනක මුදල් වියදම් කළත් මිලදී ගත නොහැක. එහෙත් මිනිසා සුළු ලෞකික ලාභ කිහිපයක් වෙනුවෙන් සලාතය පවා අතපසු කරයි. පසුව ජීවිතයේ සැනසීමක් නැතැයි කියමින් වැලපෙන්නට පටන් ගනියි.
සියලු ගැටලුවලට විසඳුම සලාතය බව වටහා නොගන්නා මිනිසා, සියලු ගැටලු විසඳුණු පසු සලාතය ඉටු කළ හැකියැයි සිතමින් තමන්වම රවටාගෙන ජීවත් වෙයි.
සලාතය තුළින් අල්ලාහ් සමඟ සංවාදයේ යෙදෙන පුද්ගලයාට අල්ලාහ් මානසික සැනසීමත්, ආශීර්වාදත් බහුලව පිරිනමා ඔහුගේ ජීවිතය අලංකාර කරන බව වටහා නොගන්නා අය පමණක්, අල්ලාහ්ව අමතක කර ඔහුගේ මැවීම් තුළ සැනසීම සොයමින් සිටිති.
කිසිවිටෙකත් ඔබ කනස්සල්ලට පත් නොවන්න!
ඔබ කොතරම් යහපත් දේ කළත්, අල්ලාහ් ඉදිරියේ යහපත් පුද්ගලයෙකු වීමට කොතරම් උත්සාහ කළත්, ඔබ තුළ නැති අඩුපාඩු ගැන ඇතැම් අය ඔබ සම්බන්ධයෙන් කතා කරමින් සිටිනු ඇත. කිසිදු හේතුවක් නොමැතිව ඔබට දොස් පවරමින් සිටිනු ඇත. ඔබේ අතීත සිදුවීම් සිහිපත් කරමින් ඔබට සමච්චල් කරමින් සිටිනු ඇත.
කිසිවිටෙකත් ඔබ කනස්සල්ලට පත් නොවන්න!
ඒවා ගැන තැකීමක් නොකරන්න! ඒවා ගණන් නොගන්න! නැවත හැරීවත් නොබලන්න!
ඔබටත් මටත් වඩා උසස් වූ, අති උතුම් දූතයාණන් වන අපගේ ආදරණීය නබි මුහම්මද් ﷺ තුමාණන්ට පවා උන්මත්තකයා, හූනියම්කාරයා, බොරුකාරයා යනුවෙන් චෝදනා කළේ මේ සමාජයමය.
අලංකාරයෙන් හා ගතිගුණවලින් උසස් වූ උතුම් නබි යූසුෆ් (අලෙයිහිස් සලාම්) තුමා පවා සොරකම් කරන්නට ඇති බවට සැක කළ පිරිසක් එදා සිටියහ.
පතිවත හා පාරිශුද්ධත්වයේ සංකේතයක් වූ මර්යම් (අලෙයිහාස් සලාම්) තුමියට පවා අනාචාරයේ යෙදුණු තැනැත්තියක යන චෝදනාව එල්ල කිරීමට උත්සාහ කළ සමාජයක්ද තිබිණි.
අපගේ මෑණියන් වූ, දැනුමේ මහා සාගරය, උතුම් ගතිගුණවලින් පිරිපුන්, අති ශ්‍රේෂ්ඨ ආයිෂා (රළියල්ලාහු අන්හා) තුමියට පවා පදනම් විරහිත චෝදනා එල්ල කරමින් සතුටු වූ පිරිසක් එදා සිටියහ.
මෙතරම් ගෞරවනීය පුද්ගලයන් පවා මිනිසුන්ගේ දිවෙන් පිටවන චෝදනාවලින් හා අපවාදවලින් ආරක්ෂා නොවූයේ නම්, මගේ ආදරණීය සහෝදරය, ඔබත් මමත් ඒවායින් කෙසේ නම් ආරක්ෂා වන්නද?
අපට කිසිසේත්ම ඒවායින් සම්පූර්ණයෙන් ගැලවිය නොහැක.
නමුත් අල්ලාහ් අපට ලබා දෙන මෙම සැනසිලිදායක වදන් ඔබත් මමත් නිවැරදිව අවබෝධ කරගතහොත්, කිසිවකට අපගේ හදවත් රිදවීමට නොහැකි වනු ඇත යන්න පමණක් නිසැකය.
“ඔවුන් පවසන දේ ඔබව ශෝකයට පත් නොකළ යුතුය.”
📖 අල් කුර්ආන්: යාසීන් 36:76
කිසිවෙකුටත් නොදැනෙන අයුරින් ඔබ බොහෝ වැරදි කර ඇති බවත්, බොහෝ පාපයන් සිදු කර ඇති බවත් සිතමින් ඔබේ හදවත පීඩාවට පත්වෙමින් තිබෙනවාද?
ඒ ගැන කිසිදු මිනිසෙකුට පවසන්න එපා!
මිනිසුන් ඔබ සමඟ සමීපව සිටින තාක් කල් පමණක් ඔබට ආදරයෙන් සලකනු ඇත. නමුත් ඔබ ඔවුන්ගෙන් මඳක් ඈත් වූ විට, ඔබේ වැරදිම පදනම් කරගෙන ඔබට දොස් පවරනු ඇත. ඔබට සමච්චල් කරනු ඇත.
එබැවින්, ඔබේ වැරදි හා පාපයන් ගැන ඔබේ රබ් වන අල්ලාහ්ට පවසමින් ඔහුගෙන් සමාව ඉල්ලා සිටින්න.
නිසැකවම, ඔහු ඔබට සමාව දී, ඔහුගේ ආශීර්වාද බහුලව පිරිනමා, මෙලොවදීත් මතුලොවදීත් ඔබට ගෞරවය ලබා දෙනු ඇත.
ජීවිතයේ ඔබ ඇද වැටෙන අවස්ථාවලදී නැවත නැඟිට, තක්බීර් පවසා සලාතයට සිටගෙන ඔබේ රබ් සමඟ කතා කරන්න පටන් ගන්න. එවිට ඔබ ඇද වැටුණු බව පවා ඔබට අමතක වී යනු ඇත.
ජීවිතයේ ඔබ උසස් තත්ත්වයකට පත්වූ විට, ඔබේ නළල සුජූදයේ තබා ඔබේ රබ් සමඟ කතා කරන්න පටන් ගන්න. එවිට ජයග්‍රහණ එකින් එක ඔබ වෙත ළඟා වනු ඇත.
ජීවිතය තුළ සලාතය පමණක් නොවේ…
ජීවිතයම සලාතයයි!
සතුටේදීත් සලාතයමයි.
ඔබේ සතුට තීරණය කරන්නේද සලාතයමයි.
සලාතය ඉටු කරමින් ජීවත් වන්න!
ඔබ ජීවත් වන්නේ සලාතය ඉටු කිරීම සඳහාම යැයි සිතා ජීවත් වන්න!
දුක් කරදර පහව යනු ඇත. ජීවිතය සමෘද්ධිමත් වනු ඇත.
අනවශ්‍ය දේවල් ගැන නිෂ්ඵල ලෙස සිතමින්, “ඒක එහෙමයි, මේක මෙහෙමයි, ඒකට හේතුව මේකයි” යනුවෙන් ඔබේ අනුමානවලට හැඩයක් ලබා දෙමින් ඔබම ඔබව දුකට පත් කරගන්න එපා.
සැබෑවටම සිදුවන්නේ ඉතා සුළු දේවල් පමණි. නමුත් අපගේ මනඃකල්පිත සිතුවිලි මඟින් ඒවා ගණනය කරමින්, විශාල කරගන්නා දේවල් නම් බොහෝය. මෙසේ අනවශ්‍ය බර අප විසින්ම කර මත පටවා ගැනීම කෙතරම් සාධාරණද?
ගෞරවාන්විතව ඒවා පසුකර යන්න. අනවශ්‍ය දේවල් ගැන විමර්ශනය කරමින් කාලය ගත නොකරන්න.
අන් අයගේ අඩුපාඩු නමැති කුණු, ඔබේ හදවත නමැති මල් බඳුන තුළ එකතු කර නොගන්න.
ඔබේ අවධානය ඔබ වෙතම යොමු කරන්න. ඔබේ ආත්මයේ ඇති අපිරිසිදුකම් ඉවත් කිරීමට උත්සාහ කරන්න.
අල්ලාහ්ව සිහිපත් කිරීමෙහි නිරතව සිටීමට ඔබේ ආත්මය පුරුදු පුහුණු කරන්න.
කාලය අපතේ නොයවා, ඔබේ ආත්මය සමඟ සතුටින් හා තෘප්තිමත්ව කාලය ගත කරන්න.
අර්බුද එකින් එක දිගින් දිගටම පැමිණෙන විට, හදවත බිඳී ගොස් පැවසීමට වචන පවා නොමැතිව ඔබ අසරණ වන විට, ඔබේ අභ්‍යන්තරය කනස්සල්ලෙන් හා දුකින් පිරී යන විට, ඔබ ආදරය කළ අය පවා ඔබව නිවැරදිව වටහා නොගන්නා අවස්ථාවලදී,
“මම කොහේ යන්නද? මම මොනවා කරන්නද?” යන ප්‍රශ්න දහස් වාරයක් ඔබේ සිත තුළ කැරකෙමින් පවතින විටත්, ඉවසීම තුළින් ඔබේ රබ් සමඟ සංවාදයේ යෙදෙන ඒ රහස් භාෂාව අමතක නොකරන්න.
“සැබැවින්ම, අල්ලාහ් ඉවසිලිවන්තයන් සමඟ සිටියි” යන වදන සත්‍යයකි. එය ස්ථිර වූ පොරොන්දුවකි.
අර්බුදකාරී අවස්ථාවලදී නොසැලී පවතින අල්ලාහ් කෙරෙහි වූ විශ්වාසය, ඔබට ලැබෙන පළමු දිව්‍යමය උපකාරයයි.
දුක් පීඩාවන් තුළ පවා යහපත සොයාගත හැකි පරිණත හදවතක් හිමි කර ගැනීම, දෙවන දිව්‍යමය උපකාරයයි.
අර්බුදයන් ඔබට නොදැනීම ඔබව ඔබේ රබ්ට තවත් සමීප කර තිබීම, එය ඉමහත් වූ උපකාරයකි.
මේ සියල්ල ඔබට ලැබුණු නිසා, අර්බුදවලදී ඉවසීමෙන් සිටිමින් අල්ලාහ්ට කෘතඥතාව පළ කිරීමට හැකි පරිණත මානසික තත්ත්වයක් ඔබ තුළ ඇති වේ.
එම තත්ත්වය ඉදිරි දිනවලදී ඔබේ ජීවිතයේ ජයග්‍රහණ හා ඔබ ළඟා වන උසස් තත්ත්වය දෙස බලා ඔබටම පුදුම වීමට සිදුවන තැනකට ඔබව ගෙන යනු ඇත.
ඔබ ඉවසීමෙන් සිටින විට, ඔබ සමඟ සිටින ඔබේ රබ්ට කෘතඥතාව පළ කරන විට, ඔහු ඔබට ලබා දිය යුතු දේ ලබා දෙමින් විවිධ ආකාරවලින් ඔබව සතුටට පත් කරනු ඇත.
ඒ ඇයි කියා ඔබ දන්නවාද?
ඔබ ඔබට ආදරය කරනවාටත් වඩා අල්ලාහ් ඔබට ආදරය කරන බැවිනි.
සදාකාලික සතුටක් කියා දෙයක් නැත. එසේම සදාකාලික දුකක්ද නැත. අල්ලාහ් නියම කර ඇති පරිදි මේ දෙකම ජීවිතයේ වරින් වර මාරුවෙන් මාරුවට පැමිණෙමින් පවතී.
බුද්ධිමත් පුද්ගලයා දුක සතුටක් බවට පරිවර්තනය කරගනී. එම දුක්බර අවස්ථාව අල්ලාහ්ට සමීප වීමට ලැබෙන අවස්ථාවක් බවට පත් කරගනී.
අල්ලාහ්ගේ මැවීම් කෙරෙහි තබා තිබූ විශ්වාසයෙන් මිදී, සියල්ල මැවූ තම රබ් වන අල්ලාහ් කෙරෙහි ඇති විශ්වාසය තව තවත් ශක්තිමත් කරගනී.
ඔහු ඉවසීමෙන් කටයුතු කරයි. සලාතය ඉටු කරමින් අල්ලාහ්ගෙන් බැගෑපත්ව ඉල්ලා ප්‍රාර්ථනා කරයි.
දුක් කරදර තමන් වටා පැතිරී තිබෙන අවස්ථාවලදී පවා, සුජූදයේ සිට තම රබ් සමඟ සංවාදයේ යෙදීමෙන් ඔහු සතුටක් හා මානසික සැනසීමක් අත්විඳියි.
අඳුරු රාත්‍රියකට පසු උදෑසන ආලෝකය හදවතට සැනසීමක් ගෙන දෙමින් උදාවන්නාක් මෙන්, ඔහුගේ ජීවිතයද ක්‍රමයෙන් ආලෝකමත් වීමට පටන් ගනී.
අඳුර උදාවක් බවට පත්වෙයි.
පරීක්ෂාව ආශීර්වාදයක් බවට පත්වෙයි.
හදවත නමැති මල සතුටින් පිපී විකසිත වෙයි.
අහිමිවීම්, නොසලකා හැරීම්, ඇතැම් පරාජයන් සහ බලාපොරොත්තු කඩවීම් සිදුවන අවස්ථාවලදී, ඒවා මහත් අකුණු පහරක් මෙන් ඔබේ ජීවිතයට තදින් බලපෑ හැකිය. ඔබේ හදවතට වේදනාවක් ඇති කළ හැකිය.
නමුත් සැබෑවටම ඒවා ඔබ කවුරුන්ද යන්න ඔබටම හඳුනා ගැනීමට සලස්වා, ඔබව අවදි කරනු ඇත. ඔබට තදින් වැදුණු ඒ පහරවල්ම, ඔබට තවත් පියවර ගණනාවක් ඉහළට නැඟීමට මඟ සලසනු ඇත.
ඔබ ගමන් කළ යුතු නිවැරදි මාර්ගය සොයා ගැනීමට ඒවා ඔබට ශක්තියක් වනු ඇත. අල්ලාහ් වෙත වේගයෙන් ළඟා වන මාර්ගය සකස් කරනු ඇත.
එබැවින්, ඒ අවස්ථාවලදී ඉවසීමෙන් හා සලාතය තුළින් අල්ලාහ් වෙත යොමු වෙමින් බලා සිටින්න. ඔබේ උත්සාහය අත් නොහරින්න. ඉදිරියටම ගමන් කරන්න. අසීමිත කරුණාවන්ත අල්ලාහ් ඔබට ගෞරවය ලබා දෙනු ඇත.
අකුණු ගැසීමෙන් පසු වැසි ඇද හැළෙන්නාක් මෙන්, ඔබ අත්විඳින දුක් වේදනාද ඔබේ ජයග්‍රහණයේ පෙරනිමිති බව ඔබ වටහා ගන්නා විට, ඔබ ජීවිතයේ ඉහළම තැනක සිටිනු ඇත.
එවිට ඔබේ බලාපොරොත්තු කඩවීම්, ඔබව නොසලකා හැරීම් සහ ඇතැම් පරාජයන්ම ඔබේ ජයග්‍රහණයේ රහස වූ බව වටහාගෙන ඔබ සිනාසෙනු ඇත.
ඔබ යහපත් ක්‍රියාවන්හි නිරතව සිටියදී, එක් අවස්ථාවක අල්ලාහ්ව අමතක කරමින් ලෞකික ජීවිතය දෙසට ඉතා වේගයෙන් ගමන් කිරීමට පටන් ගත් විට, අල්ලාහ් ඔබට ඇතැම් පරීක්ෂාවන් ලබා දෙනු ඇත.
එය අල්ලාහ් ඔබ කෙරෙහි දක්වන ආදරයේ එක් සලකුණකි.
එය වටහාගෙන, ඔබේ ජීවිතය අල්ලාහ් වෙත යොමු වන පරිදි සකස් කරගතහොත්, ඔබේ බර හා පීඩාවන් ක්‍රමයෙන් අඩු වෙමින් යනු ඇත.
නමුත් ඔබ අල්ලාහ්ව අමතක කරමින් ලෞකික ජීවිතය දෙසට දිගින් දිගටම ගමන් කරන්නේ නම්, ඔබ නැවත ඔහු වෙත හැරෙන තුරු එම පරීක්ෂාවන් දිගින් දිගටම පැවතිය හැකිය.
ඔබට දුක් කරදර ඇති වන විට, ඔබේ හදවතට සමීප පුද්ගලයෙකු සොයා යාමට ඔබේ සිත පෙළඹේ. ඔබේ සිතේ ඇති බර ඔවුන් ඉදිරියේ නිදහස් කර ගැනීමට ඔබ කැමති වනු ඇත.
නමුත් ඔබ ඔවුන්ට ආදරය කරන තරමටම ඔවුන්ද ඔබට ආදරය කරනවාද? ඔබ සිතන තරමටම ඔවුන් ඔබේ කතාවට සවන් දෙනවාද? ඔබේ දුක් වේදනාවලදී ඔබට සැනසීමක් ලබා දෙයිද? යන්න ඔබ නොදනී. එහෙත් යම් බලාපොරොත්තුවක් තබාගෙන ඒ සියල්ල ඉවසාගෙන ඉදිරියට යන්නට ඔබ උත්සාහ කරයි.
ඔබේ මව ඔබට දක්වන ආදරයට වඩා සිය ගුණයකින් හෝ දහස් ගුණයකින් පමණක් නොව, ලක්ෂ ගණනින්, කෝටි ගණනින් සහ ඊටත් වඩා වැඩි වූ සෙනෙහසක් හා ආදරයක් ඔබේ රබ් වන අල්ලාහ් ඔබ කෙරෙහි දක්වයි.
එබැවින්, ඔබ අල්ලාහ්ට ඉතා සමීප වන සුජූද් අවස්ථාවලදී, ඔබේ දුක් වේදනා ඔහු ඉදිරියේ නිදහස් කර දමන්න. ඔහුගෙන් සැනසීමත් මානසික නිදහසත් ඉල්ලා සිටින්න.
එහිදී නිසැකවම ඔබට පිළිතුරක් ලැබෙනු ඇත.
කිසිදු විශ්වාසයක් තැබිය නොහැකි දෙයක් සියයට සියයක් විශ්වාස කරනවාට වඩා, විශ්වාසය තැබිය හැකි දෙයක් ගැන හෝ සියයට එකක විශ්වාසයක් තබා බලන්න. එවිට ඔබ පුදුමයට පත් වනු ඇත.
ආදරයෙන් පිරි අල්ලාහ්ගේ සෙනෙහස ඔබව වට කරගන්නා විට, ඔබේ හදවතේ ඇති අඳුර ක්‍රමයෙන් පහව යන අයුරු ඔබේ දෑස්වලින්ද හදවතින්ද දැක සතුටු වනු ඇත.
ඔබට දරාගත නොහැකි තරම් දුෂ්කරතාවක් ඇති වී තිබේ නම්, එය දුරු කර ගැනීමට අවශ්‍ය නම්, ඔබ අත් නොහැර දිගින් දිගටම සිදු කරන පාපය මුලින්ම අත්හරින්න.
මන්ද, පාපයන් හදවත් මිය යාමට හේතු වන බැවිනි. මිය ගිය හදවත්වලට ඊමානයේ මිහිරියාව විඳිය නොහැක.
ඊමානයේ මිහිරියාව විඳිමින්, අල්ලාහ්ව සිහි කරමින් ජීවත් වන හදවත් පමණක් සැබෑ සැනසීම අත්විඳින්නේය.
ඔබට විශාල ඉලක්කයක් සහ බලාපොරොත්තුවක් තිබෙනු ඇත. ඒ වෙනුවෙන් ඔබ දිවා රෑ නොබලා වෙහෙස මහන්සි වී වැඩ කරනු ඇත. දුෂ්කරතාවලට මුහුණ දෙනු ඇත. ඔබේ රබ් වන අල්ලාහ්ගෙන් ද ඒ සඳහා ප්‍රාර්ථනා කරනු ඇත.
නමුත් ඔබ බලාපොරොත්තු වන දෙය ඉක්මනින්ම සිදු නොවනු ඇත. එපමණක් නොව, ඔබට ලැබෙන කුඩා කුඩා යහපත් අවස්ථා පවා ඔබේ අතින් ගිලිහී යන බවක් ඔබට දැනෙනු ඇත.
එහෙත් ඔබ ඔබේ රබ්ගෙන් ඉල්ලා සිටීම නතර නොකරනු ඇත. ඔහු කෙරෙහි ඔබ තුළ ඇති දැඩි විශ්වාසයෙහි අංශු මාත්‍රයකින්වත් අඩුවක් ඇති කර නොගනු ඇත.
එවිට හදිසියේම, ඔබව කුමන උසස් ස්ථානයක තබා අලංකාර කිරීමටද ඔහු අපේක්ෂා කළේ, ඒ උසස් ස්ථානයම ඔහු ඔබට පිරිනමනු ඇත.
ඔබෙන් ගිලිහී ගිය සියල්ලම එම උසස් ස්ථානය කරා ළඟා වීමට තිබූ පඩිපෙළවල් පමණක් බව එවිට ඔබට වැටහෙනු ඇත. ඔබ සිටිය යුතු ස්ථානය එය නොව, මේ උසස් ස්ථානය බව ඔබ අවබෝධ කරගනු ඇත.
“මා අත්විඳි ඒ කුඩා කුඩා අහිමිවීම් ඇති කළේ මගේ රබ් වන අල්ලාහ්මය. ඒ සියල්ල සිදු වූයේ මගේ යහපත වෙනුවෙනි. ඒ දේවල් එදා සිදු වූවා නම්, අද මා මේ උසස් තත්ත්වයට ළඟා නොවනු ඇත.”
එවිට ඔබට නොලැබුණු දේවල් ගැන සිතමින් දුක් වූයේ මගේම අනුවණකම බව ඔබට වැටහෙනු ඇත.
තවද, ඔබේ අඩුපාඩු හා අහිමිවීම් සඟවා, ඔබට ගෞරවය හා අභිමානය ලබා දෙන අසීමිත කරුණාවන්තයා වූ අර්-රහ්මාන් කෙතරම් දයාබරද, කෙතරම් ප්‍රඥාවන්තද යන්න ඔබ අවබෝධ කරගනු ඇත.
අවසානයේදී, ඔබට ලැබුණු දේවල් වෙනුවෙන් පමණක් නොව, ඔබට නොලැබුණු දේවල් වෙනුවෙන් ද ඔබ ඔහුට කෘතඥතාව පළ කරනු ඇත.
ඔබට අවශ්‍ය කුඩා දෙයක් අල්ලාහ්ගෙන් ඉල්ලා සිටිනු ඇත. එහෙත් ඔබ අල්ලාහ් කෙරෙහි ඉමහත් විශ්වාසයක් තබනු ඇත. ඔහුට සීමාව ඉක්මවා ආදරය කරනු ඇත.
එසේ නම්, ඔබ ඉල්ලා සිටින දෙයටත් වඩා වැඩි දේවල්, ඔබේ සිත තෘප්තිමත් වන අයුරින් විවිධ මාර්ග ඔස්සේ ඒ අසීමිත කරුණාවන්තයා ඔබට පිරිනමනු ඇත.
ඔබ ඉල්ලා සිටි නිසාම නොව, ඔහු ඔබ කෙරෙහි දක්වන ආදරය නිසාය!
ආදරය කරන අයෙකුගෙන් ලැබෙන ආදරණීය තිළිණය කෙතරම් උතුම්ද යන්න එවිට ඔබට අවබෝධ වනු ඇත.
ඔහුට ආදරය කරන්න! ඔහුට ආදරය කරන අයට අල්ලාහ් ඊටත් වඩා බොහෝ ගුණයකින් ආදරය කරන්නේය.
ඔබේ අවශ්‍යතා ඉල්ලා සිටීම වැඩි කරනවාට වඩා, අල්ලාහ් කෙරෙහි ඇති ඔබේ ආදරය වැඩි කරගන්න.
ඔබ ඉල්ලා සිටි දේද ඔබට ලැබෙනු ඇත. ඔබට අවශ්‍ය දේවල්ද, ඔබට වඩාත් සුදුසු දේවල්ද අඛණ්ඩව ඔබ වෙත පැමිණෙනු ඇත.
ඔබට ලැබිය යුතු දේ සුදුසුම වේලාවේදී ලැබෙන තුරු, අල්ලාහ් ඔබේ ප්‍රාර්ථනාවලට පිළිතුරු නොදුන් බව පවා ඔබ සිතමින් සිටිනු ඇත.
නමුත්, සුදුසුම වේලාවේදී ඔබට අවශ්‍ය දේ ඔහු පිරිනමන විට, ඔබ එය ඉල්ලා සිටි අවස්ථාවේදීම ලැබුණේ නම්, මෙතරම් සුන්දර අවස්ථාවක් එලෙසින් උදා නොවන්නට තිබූ බව ඔබට වැටහෙනු ඇත.
සමහර අවස්ථාවලදී ප්‍රාර්ථනාවල ප්‍රතිඵල ලැබීම ප්‍රමාද විය හැකිය. එහෙත් ඒවා කිසිවිටෙකත් නිෂ්ඵල නොවේ.
මෙය මට අවශ්‍යය යන්න අපේ කැමැත්තයි. එය ඒ මොහොතේම නොලැබිය යුතුය යන්න අපේ රබ් වන අල්ලාහ්ගේ කැමැත්තයි.
අපට අවශ්‍ය වන්නේ කුමක්ද යන්න පමණක් අපි දනිමු. නමුත් අපේ රබ් වන අල්ලාහ්ට, අපට අවශ්‍ය වන්නේ කුමක්ද, එය අවශ්‍ය වන්නේ කවදාද, ඒ මොහොතේ එය අපට සුදුසුද නැද්ද යන සියල්ලම මැනවින් දනී.
ඔහු ඔබට නොදී සිටින්නේ නැත. ඔහු එය ඔබට පිරිනමන විට, එය පිළිගෙන තෘප්තිමත් නොවී සිටීමටද ඔබට නොහැකි වනු ඇත.
ඔහු දිය යුතු වේලාවේදී එය පිරිනමනු ඇත. ඔහු ඔබට ලබා දෙන්නේ ඒ දෙය පමණක් නොවේ; එය ලබා දීමට ඔහු තීරණය කළ වේලාවේ හා ක්‍රමයේ ඇති ප්‍රඥාවද සමඟින් ඔබට පිරිනමනු ඇත.
නිසැකවම, ඔබ ඔහුගේ තීරණය පිළිගෙන තෘප්තිමත් වනු ඇත
අල්ලාහ් ඔබට ආදරය කිරීමට පටන් ගත් විට, ඔහු ඔබව යම් ප්‍රමාණයකට පරීක්ෂා කරනු ඇත. එම පරීක්ෂාවන් අතරතුර ඔබ ඔහුට තව තවත් සමීප වන විට, ඔබ පරීක්ෂාවක් ලෙස සැලකූ දෙයම ඔබේ ජයග්‍රහණයේ රහස බවට ඔහු පත් කරනු ඇත.
එවිට ඔබේ හදවත තුළ ඊමානය වැඩි වීමට පටන් ගනී. අල්ලාහ් කෙරෙහි ඇති ආදරය තව තවත් වැඩි වේ. ඔබේ හදවත සම්පූර්ණයෙන්ම ඔහු වෙතටම යොමු වනු ඇත.
මෙවැනි තත්ත්වයකදී ඔබට මුහුණ දීමට සිදුවන පරීක්ෂාවන් පවා ආශීර්වාද ලෙස පෙනෙනු ඇත. මන්ද, ඒ සියල්ල සිදු කරන්නේ අසීමිත කරුණාවන්ත අල්ලාහ් බවට වූ විශ්වාසය ඔබේ හදවත තුළ ගැඹුරින් මුල් බැසගෙන තිබෙන බැවිනි.
එවිට ඔබ දක්වන ඉවසීම හේතුවෙන් අල්ලාහ්ගේ අතිමහත් උපකාරයන් අඛණ්ඩව ඔබ වෙත ළඟා වනු ඇත.
එහි ප්‍රතිඵලයක් ලෙස, දුකේදීත් සතුටේදීත් ඔබේ හදවත සැනසීමෙන් පිරී පවතිනු ඇත. සැබවින්ම, මෙය අතිමහත් ආශීර්වාදයකි.